Annemiek Schrijver

Maakt programma's met bezielde mensen, die zich verwonderen over het leven en op zoek zijn naar betekenis. Schrijver is niet alleen op televisie te zien, maar trekt ook het land in met Het Vermoeden on the road en LUX LIVE.

Hier kunt u haar weblog volgen.

“Word noch van gescheld, noch van complimenten afhankelijk”
Gepubliceerd op: 17-5-2013 22:10:08

Lunchen met Annechien Steenhuizen voor Broadcast Magazine:

Op de dag dat Sacha de Boer na negentien jaar ontroerd afscheid neemt van haar publiek, zit haar opvolgster al blij en stralend klaar voor haar nieuwe taak. Dit is tenslotte once in a lifetime. Als je gevraagd wordt voor het Achtuurjournaal zeg je natuurlijk niet: “Ik ben net moeder geworden, bel volgend jaar nog maar eens terug.” Ze is ambitieus, maar geen carrièreplanner. Zelf had ze nog helemaal niet aan deze stap gedacht. En geïnterviewd worden is niet haar grote hobby. Laatst zei een journaliste haar nog dat ze niet makkelijk persoonlijk wordt. Een pre voor een nieuwslezer die gezag moet uitstralen. Ook haar indrukwekkende stemtimbre werkt daaraan mee. Annechien Steenhuizen lijkt geknipt voor de rol van anchor van het Achtuurjournaal.

Op de School voor de Journalistiek in Utrecht had Annechien al niet zo’n zin in de krantenstage. Ook het keuzevak Deadline was niet aan haar besteed. Gelukkig dat er een leraar rondliep die haar aanleg vermoedde en haar in de richting van een radiostation stuurde. “Radio is zo mooi intiem. Als je verslaggevend met een camera op mensen afkomt, bevriezen ze. Radio maakt mensen relaxter.” Al tijdens haar opleiding rolde Steenhuizen van het een in het ander. “Bij het vak Tv-differentiatie moesten we een programma maken en men zei: ‘Nou Chien, ga jij het maar lekker presenteren!’, terwijl ik dacht: ‘hoezo moet ik op die stoel zitten?’” Toen ze het vervolgens bij RTV Utrecht in het echt mocht doen -eerst een regionaal opsporingsprogramma, daarna U Vandaag, het regionale nieuwsprogramma- vond ze het eigenlijk niet eens echt leuk. “Ha ha, het klinkt misschien heel calvinistisch, maar ik vond dat ik het niet direct op moest geven. Ik wilde doorpakken om er achter te komen of ik het misschien toch ooit leuk zou gaan vinden. In 2008 ben ik voor mezelf begonnen en toen zag ik een vacature voor presentatie van NOS op 3. Ik moest werk hebben dus reageerde ik. Ik werd gekozen als nieuwe presentator en toen ik daar aan de slag ging, dacht ik pas ‘maar dit echt leuk!’. Hoe dat kwam? Het programma is mooi gemaakt. Bovendien is het interessant om wel ‘t nieuws te brengen maar dan met net andere invalshoeken. Daar wordt altijd gretig naar gezocht, want dat is echt het ding van NOS op 3. Dat heette toen nog NOS Journaal op 3. Ook werd ik daar eindelijk van het begin tot het eind betrokken bij de inhoud, in plaats van alleen maar even op te komen draven om een paar teksten te lezen.” Ook werkte Steenhuizen een jaar mee aan het VARA-programma De Wereld Draait Door als een van de Jakhalzen. Maar juist nieuws bleek een verlengde van Annechien. Zonder nadenken checkt ze verhalen op haar telefoon en kijkt ze wat er gebeurt in de wereld. Misschien juist dat waar Sacha uiteindelijk genoeg van heeft gekregen. “Ik heb er ook een tijdje een haat-liefdeverhouding mee gehad. Mijn eerste echte baan was bij RTL Nieuws, als redacteur voor 5 in het Land en de voorloper van Editie NL en daar was ik na drieeneenhalf jaar helemaal klaar met het nieuws. Omdat het je nooit met rust laat. Daarna heb ik zes jaar bij RTV Utrecht op de algemene redactie gewerkt als verslaggever cultuur en human interest.” Maar nu het nieuws weer in alle hevigheid terug is: wat is het eigenlijk? Datgene wat toevallig door camera of pen wordt vastgelegd? “Het is inderdaad de keuze van de journalist die dan ter plaatse is. Maar tegenwoordig zit iedereen op sociale media en komt er zoveel tot je dat je ook best veel ‘rauw’ nieuws hebt. Dat blijkt bijvoorbeeld in Syrië, hoe daar dingen het land uit worden gesmokkeld om te laten zien wat er gebeurt. Op de feed komt het beeldmateriaal binnen, en dat kan tegenwoordig ook van een telefoon van een buurtbewoner zijn.” Wordt het vak daar interessanter van? “Ja, want er komt veel meer tot je. Maar net als getuigenverklaringen is dat rauwe nieuws niet altijd helemaal betrouwbaar. Je krijgt zoveel naar je toegesmeten dat je op moet passen wel te blijven zien wat het echte verhaal is.” Een werkdag begint voor Steenhuizen om tien over negen. Dan is er redactievergadering en begint het inbellen met iedereen. ‘Dan weet ik wat er voor die avond op stapel staat. Het is heerlijk om me helemaal in de materie te kunnen verdiepen. Dat kan nu bij het Achtuurjournaal. Rond een uurtje of een moet ik op de redactie zijn. Nu we die vette schermen hebben, denken we ook na hoe je het nieuws, naast de inhoud, via die schermen in beeld brengt.” Ja, het scherm is wel degelijk functioneel. “Met de World Press Photo liep Sacha langs de verschillende foto’s door het beeld, dat was echt prachtig.” En een paar stapjes in het begin is prima, al moet het natuurlijk niet het Ministry of Silly Walks worden. De nieuwsredactie is enorm en bestaat uit verschillend eilanden met onder andere NOS 3, het Weer, het Jeugdjournaal, economie, binnen-, en buitenland. De chefs van de diverse eilandjes gooien rond wat ze in de aanbieding hebben. Zowel de ochtend- als het dagjournaal en het Achtuurjournaal heeft z’n eigen eindredacteuren, verwerkers en redacteuren. Rob Trip en Annechien Steenhuizen wisselen elkaar van zondag tot en met vrijdag af. Week op week af. We zien Steenhuizen dus steeds zes dagen op de buis en acht dagen niet. En als de anchors de aangeleverde informatie naar hun eigen hand zetten zodat het lekker bekt, krijgen we dan een typisch Annechien-geluid dat afwijkt van de Trip-sound? “Ik houd van bondige, zakelijke teksten. Maar ze mogen best een beetje sjeu hebben.” Zegt de vrouw met de diepe stem en de gezaghebbende uitstraling. “Ik ben niet anders dan in het echte leven. Hoewel niet alle verhalen die ik vertel natuurlijk de mijne zijn. Maar ik speel niet de presentator.” En bij het vernieuwde Achtuurjournaal mag de anchor toch iets meer van zichzelf laten zien? “Wat ik allemaal vind, hou ik liever voor mezelf. Ik vind het prettig om zakelijk te zijn. Anders moet ik bij een ander programma gaan werken. Als ik een staatshoofd een rotzak vind, heeft de kijker daar geen boodschap aan.” Het Achtuurjournaal gaat over headlines, achtergronden en duiding, maar krijgt de urgentie van vandaag toch vaak niet veel meer ruimte dan de achtergrond van gisteren? “Dat weet ik niet. We hebben bijvoorbeeld bijna ‘n hele uitzending gewijd aan het terugblikken op de inhuldiging van de koning.” Ook dat alleen slecht nieuws de bulletins haalt, trekt Annechien in twijfel. Neem nu de uitgebreide aandacht aan de nieuwe paus. En komt het weleens voor dat je nieuws moet brengen dat je eigenlijk niet begrijpt? Is er bijvoorbeeld een touw vast te knopen aan de krachten en sentimenten in Syrië? “Sommige verhalen zijn moeilijk uit te leggen, omdat er zoveel kanten aan zitten. Neem Israel, dat conflict is al decennia lang aan de gang. Het is moeilijk om in het kort uit te leggen wat daar precies aan de hand is.” Maar kun je dat als goeie nieuwslezer benoemen? Is de zin ‘Moeten we dit nu alweer niet kunnen uitleggen?’ toegestaan? “Ja, dat is soms lastig en dan sla je de plank mis. Bijvoorbeeld als je op teveel verschillende gedachten hinkt, waardoor het bij de kijker het ene oor in en het andere uit gaat.” Of er weleens nieuws langskomt dat Steenhuizen niet aan kan? “Nee, ik zit daar in een professionele modus. Maar ik vond het skiongeluk van Friso heftig. Of de honderd-duizenden doden door de hongersnood in Somalie, of dat jongetje dat van die flat is gevallen. Per ongeluk of niet. Het zou zijn gebeurd na een mislukte Michael Jackson-act. Dat is naar nieuws.” En een vrouwelijke anchor kan als het om haar uiterlijk of persoonlijkheid gaat, maar het beste een olifantenhuid kweken volgens Annechien. “Natuurlijk heb ik mezelf weleens gegoogled of een twittersearch gedaan, maar daar ben ik echt mee opgehouden. Leuk als iemand iets aardigs over je zegt, maar het is vervelend als iemand je afzeikt of geen fan van je is. Maar eigenlijk moet je noch van gescheld noch van complimenten afhankelijk worden. Dus je moet niet zitten wachten op die complimentjes, maar ook niet op die nare berichten. Ik heb geleerd om het uit te zetten en niet meer te lezen. Het is niet zo dat ik geen kritiek krijg. Maar dat is dan wel van een clubje mensen dat ik hoog heb zitten, zoals amilie, vrienden, collega’s en de coach van de NOS. Met die mensen praat ik erover. Maar die shit van internet is moeilijk hoor. Ik doe nu stoer, maar als je ‘n rotopmerking naar je hoofd krijgt, baal je er van. Maar dan vertel ik het aan mijn lief die dan lachend zegt ‘wat kan jou dat nou schelen!’ en dan ben ik het kwijt. Het is verrot vervelend dat dat gebeurt maar ik denk niet dat je dat veranderen kunt. Zeker niet in dit tijdperk van sociale media waarbij iedereen maar z’n verbale diaree over je heen kan storten. Als je ziet wat er gebeurde met het koningslied. Iedereen heeft er een mening over en vaak worden mensen dan heel grof. Dan denk ik “toe nou!” Het is gewoon onaardig. Volgens mij moet daar de grens liggen. Je hoeft niet onaardig te zijn tegen mensen die je helemaal niet kent. Helaas klimmen juist de azijnpissers in de pen.” En de tv-wetten over leeftijd lijken vooral voor vrouwen te gelden. Anders had de vaste vervangster van Sacha, Astrid Kersseboom wellicht gewoon deze baan gekregen. Volgens Steenhuizen kan er wel heel langzaam aan die tv-wetten getornd worden, hoewel we nu geen Hennie Stoelen en Clairy Polakken meer in beeld zien. Overigens was Clairy na haar overstap van radio naar tv vast van plan om zonder make-up de buis op te gaan en is daar toch van terug gekomen. “Als het toch zonder schmink zou kunnen! Ik vond het fijn om voor mijn Achtuurdebuut een paar proefuitzendingen te doen, omdat daar meer camera’s zijn dan om zes uur. Toen ging ik fijn niet de visagie in, lekker met m’n kale gezicht en dat vind ik heerlijk. Maar het hoort erbij. Je ziet er anders ziekjes uit, door al die felle lampen.” Ja, Steenhuizen is er klaar voor. Ook al weet ze dat nieuws verslavend is, ze springt zonder aarzeling van de hoge duikplan het diepe in. Kome wat komt. Er is maar een ding waar ze spijt van heeft. “Tijdens de School voor de Journalistiek heb ik het met iedereen heel gezellig gehad, maar ik vind het jammer dat ik er geen studie naast heb gedaan. Bijvoorbeeld kunstgeschiedenis of politicologie. Dat had echt makkelijk gekund.”

Jij bent ‘m
Gepubliceerd op: 13-5-2013 22:03:40

Al jaren fantaseer ik over leraren die we ooit gehad hebben. Dat we die kunnen terughalen om alsnog te horen wat ze eigenlijk te zeggen hadden. Dat geldt zeker voor de onderwijzer uit klas 4, een leraar Duits, de eerste pianoleraar, de hoofdvakleraar op het conservatorium en die eerste televisiecoach. Ik was toen nog niet aan ze toe. What a waste. Paarlen voor de zwijnen. Had ik ze allemaal maar in een doosje gedaan voor wijzere tijden. Zoals kostbaar spiritueel onderricht van eeuwen geleden werd verstopt om pas veel later te worden ontdekt. En nog steeds lijken er veel waardevolle lessen verloren te gaan. Want soms, als bijvoorbeeld de katholieke medeschrijver een lezing in een volle zaal houdt, lijken sommige toehoorders horende doof. Dan is daar opnieuw dat jammergevoel. Gelukkig is het begrip leraar in de loop van de jaren veel flexibeler en krachtiger gebleken dan ik vroeger dacht. Zo kunnen we bijvoorbeeld ook over onze innerlijke leraar beschikken. En een boek kan een leraar zijn. Ook allang gestorvenen weten ons vaak alsnog met hun wijze schatten te vinden. Het leven zelf is een leidsman. En bovendien kunnen we het leraarschap met z’n allen afwisselen. Dat bleek wel weer met Hemelvaart, toen ik aan mijn twaalf retraitegangers bibberig voorstelde het sacrament van de nabijheid eindelijk gestalte te geven door elkaars voeten te wassen met mijn babylotion uit kleine flesjes. Dat deden ze zomaar, die gulle cursisten. Wat een onbetaalbare belevenis was dat. Nabijheid was nog nooit zo speels vanzelfsprekend. En het meesterschap wisselen we voortaan gewoon af. Tik, nu ben jij hem. Zo kwam een van de deelnemers met die uitspraak van Jezus, vlak voor zijn hemelvaart. Zegt het bijbelboek Marcus. Dat we onze slangen met onze eigen handen moeten oppakken. Jezus wil dat we aan onze grote schoonmaak gaan beginnen. Dan worden en blijven we lekker ontvankelijk voor alle verschijningsvormen van de leraar. Innerlijk en uiterlijk.

In jouw naam
Gepubliceerd op: 8-5-2013 19:02:21

Tijdens de afgelopen twee lange opnamedagen van De Nachtzoen, waar alweer eenentwintig mensen de mooiste dingen kwamen brengen, vertelde PvdA kamerlid Tanja Jadnanansing dat ze op ‘t moment akelig slecht slaapt vanwege de strafbaarstelling van illegalen. Nog even en ook Jezus zou in dit land een boef zijn. Want de vossen hadden holen, en de vogels nesten, maar hij kon zijn hoofd nergens te ruste leggen. Tanja piekert zich door haar Mei-reces heen en nodigt iedereen uit haar van argumenten te voorzien zodat we van asielzoekers geen criminelen maken. Haar mailadres is: t.jadnanansing@tweedekamer.nl.
Van Tanja is de uitspraak die me al maanden inspireert: ‘We will shower this nation with love!’
Iemand die ons al decennialang met haar prachtige poezie onder de liefdesdouche heeft gezet, is de dichteres Catharina Visser. Nu is ze al een tijd ziek. Maar ooit schreef ze een gedicht dat urgenter is dan ooit:

ZAHER BANAI
Wat is asiel? – ik heb het nooit geweten
ik wist niet dat ik wonen mocht,
een land had, werk, een huis, papieren,
niet vluchten moest, niet werd gezocht,
ik wist niet dat de goedertieren
God jou oversloeg, Zaher Banai,
besefte niet dat ik vrij mocht heten
en dat ik op mijn eigen fraai
legaal en onbesproken paspoort
gerieflijk elk land bezocht
waarnaar mijn luxe aandacht ging:
nooit was mijn status in ’t geding.

Nu zag ik jou in het gezicht
de droefheid om je mond en ogen
je trotse vraag om mededogen
ik las je smeekbeden, gericht
aan onze trage bureaucraten -
en hoe je wachten moest, gelaten
al jaren lang, zonder bericht.

En je bent eindelijk gezwicht
voor ’t noodlot dat jouw smeken snoerde
je naaide zelf je lippen dicht,
Zaher Banai, en je ontroerde
mijn vastgeklonken, trage ziel.
en nu wóón ik, in jouw smeken
en krijg stem door ècht te spreken
en vraag ik, in jouw naam, asiel.

Catharina Visser

Bevrijding
Gepubliceerd op: 5-5-2013 9:28:28

Vanmiddag mag ik op de radio Musica Religiosa presenteren. Over het War Reqiuem van Benjamin Britten. Met als einde het Libera Me! Met negen oorlogsgedichten van Wilfred Owen, een militair die in november 1918 sneuvelde in de loopgraven van Frankrijk, een week voor de wapenstilstand. Een van die gedichten heet ‘Strange Meeting’ en beschrijft de ontmoeting in de hemel tussen twee jongens. Vijanden. De een had de ander de nacht ervoor doodgestoken. Wie ooit in het Belgische Ieper is geweest, waar nog steeds iedere avond de Eerste Wereldoorlog wordt herdacht, krijgt iets mee van de verschrikkingen van die tijd. De volkomen krankzinnigheid. Gisteren herdachten we de Tweede Wereldoorlog. En vandaag mogen we met de zon bedenken hoe kostbaar onze vrijheid is. Maar ik denk aan de rijpe concertvriend en al die anderen die ik via hem mocht leren kennen. Nageslacht van foute mensen in de oorlog. Jongelui die tijdens de bevrijding neergeknuppeld, vernederd en gemarteld zijn. Door veelal stomdronken mannen die ‘goed’ waren geweest. Meisjes naakt met de benen wijd, jongens ‘plaatje draaiend’: bukkend met de vinger in het zand eindeloos rondjes lopen. Kinderen waren het nog, van wie de pijn, de schaamte en de eenzaamheid nu al zijn doorgedrongen tot in het derde geslacht. Ik zie dat heus wel. Afgelopen week nog.
Wat stelt 5 mei voor als de dag niet wordt gekleurd door mededogen, zelfkennis, wijsheid en deemoed?
Laten we onze bevrijding vieren. Libera me. Bevrijd ons, God.

Tekstvast
Gepubliceerd op: 1-5-2013 17:38:42

De fietsenmaker is je beste vriend. Alleen al voor je honger naar broodnodige teksten die in postervorm in zijn winkel hangen:
‘Your bike runs on fat and saves you money. Your car runs on money and makes you fat.’ Maar gewoon onderweg wordt de fietser in deze goddelijke uithoek van het land ook behoorlijk getrakteerd:

Beter één bijbel in de hand dan tien op de plank? Genoeg om over te mijmeren. Ik heb er wel twintig in het biebje. Om over korans, tibetaanse dodenboeken en veda’s nog maar te zwijgen. Allemaal in de bedstee in het vissershuis. En dan heb ik het nog maar wijselijk niet over de hoeveelheid heilige boeken bij de IKON. Allemaal voor een prikkie af te halen. Ook het pand staat in de uitverkoop. Ondernemende belangstellenden in zwart pak met das vliegen in en uit, op zoek naar zakelijk onderdak. Ik denk steeds dat we huisbezoek krijgen en dat is het natuurlijk ook. Maar dan anders dan vroeger. Ik roep ze wel eens toe, die mannen. Zoiets van: ‘O heerlijk, mannen!’ Sja, die zijn niet zo dik gezaaid bij de IKON. Steeds dunner eigenlijk. Het wordt er stil. Er hangt een grote uittocht boven onze hoofden. We worden uitgenodigd het vaderhuis te verlaten. Om ons los te wrikken van de boeien van vaste gewoonten en oude relaties. Van beelden die anderen van ons hebben, van verwachtingen die ons beperken. We worden opgeroepen onze verwondingen niet te koesteren en niemand aan te klagen. Ook onze illusies over onvergankelijkheid en onze ingebeelde minderwaardigheid mogen met de vuilnis mee. Zo luidde Gods uitnodiging aan Abraham: ‘Trek weg uit uw land, uw stam en uw vaderhuis, naar het land dat Ik u aan zal wijzen.’
Beter één bijbel in je hart dan veertig in de losse verkoop.